Van İl Sağlık Müdürü Sünnetçioğlu, 10 Ekim Dünya Ruh Sağlığı Günü, nedeniyle bir basın açıklaması metni yayınladı

11 Ekim 2020 Pazar, 00:10

Van İl Sağlık Müdürü Doç. Dr. Mahmut Sünnetçioğlu, 10 Ekim Dünya Ruh Sağlığı Günü, nedeniyle bir basın açıklaması metni yayınladı. Doç. Dr. Sünnetçioğlu,  İnsanın ruhsal ve bedensel varlığıyla bir bütün olduğunu belirterek, her zaman ve her yerde herkes için ruh sağlığı: daha fazla yatırım ve daha fazla erişim ruh sağlığının önemine işaret etti.

 

Bu sene tüm dünya, milyonlarca insanın ruh sağlığını da etkileyen COVID-19 salgını nedeniyle küresel olarak eşi görülmemiş bir sağlık önceliği yaşamaktadır. Dünya virüsü kontrol altına almak ve çözüm bulmak için mücadele ederken, yaşanan endişe, korku, izolasyon, sosyal mesafe ve kısıtlamalar, belirsizlik ve duygusal sıkıntıları artırmaktadır.

 

Yaklaşık 450 milyon insan, dünya çapında sağlıksızlık ve engelliliğin önde gelen nedenleri arasında yer alan ruhsal bozukluklarla yaşamaktadır (DSÖ Dünya Sağlık Raporu, 2001). Her dört kişiden biri hayatlarının bir aşamasında ruhsal bir bozukluktan etkilenirken, zihinsel, nörolojik ve madde kullanım bozuklukları, toplam küresel hastalık yükünün %13’ünü oluşturmaktadır (DSÖ, 2012). Dünya Sağlık Örgütü (2018), tüm dünyada her 40 saniyede bir kişinin intihar ederek öldüğünü belirtiyor. Bu, her yıl intihar sonucu ölen 800.000’den fazla insanı temsil ediyor ve bu, savaş ve cinayet nedeniyle ölenlerin toplamından daha fazla.  Her intihar, aileleri, toplumu ve tüm ülkeleri etkileyen ve geride kalan insanlar üzerinde uzun süreli ve yıkıcı etkileri olan bir trajedi oluşturur. Bu kasvetli tablo, ruh sağlığına her zamankinden daha fazla öncelik verilmesini gerektiriyor.

 

Mevcut küresel acil sağlık durumu altında hiç kimsenin ruh sağlığı hizmetinden mahrum bırakılmaması gerekir. İlimizde Mart 2020 tarihinden bu yana etkisini gösteren COVID-19 salgın sürecinde erişilebilir ruh sağlığı hizmetlerinin sağlanabilmesi için pandemi psikososyal destek planlama ve çalışmaları yapılmıştır.

 

 

Covid 19 Döneminde Herkes İçin Erişilebilir Ruh Sağlığı Çalışmalarımız:

 

COVID-19 ile mücadele kapsamında ilimizde psikososyal destek hizmeti verecek telefon hatları kurulmuş ve hizmet verilmeye başlanmıştır.

 

Halkın ve sağlık çalışanlarının değişen günlük yaşam alışkanlıkları ve kendileri ile sevdikleri için duydukları yoğun kaygı, öfke, korku, çaresizlikten kaynaklanan stresin en aza indirebilmesi, kronik ruhsal bozukluğu olan ve takibi gereken bireylere ve ailelerine verilen desteğin sürdürülebilmesi amaçlanmıştır.

Sosyoekonomik sorunlar yaşayan bireyler, Vefa Sosyal Destek, SYDV/SED, İŞKUR, ŞÖNİM, AMATEM/ÇEMATEM, SHM, Covid-19 Polikliniği ya da Çocuk İzlem Merkezi’ne yönlendirmeleri yapılmaktadır.

 

COVID-19 ile mücadele kapsamında hatlar üzerinden psikososyal destek hizmeti veren 37 personelle (psikolog, sosyal hizmet uzmanı ve çocuk gelişimci); coronavirüsten korunma yolları, sağlık çalışanına destek, stresle başa çıkmanın yolları, ihtiyaç durumuna göre destek alınabilecek kurum ve kuruluş bilgisi ve yönlendirme hizmeti, çocuklara psikososyal destek, dezavantajlı gruplara psikososyal destek gibi konularında telefon hatları üzerinden hizmet verilmeye devam edilmektedir.

 

Doç. Dr. Mahmut Sünnetçioğlu, Pandemi sürecinde Müdürlüğümüz ve ilçe müdürlüklerimiz bünyesinde halka ve sağlık çalışanlarına ruhsal destek sağlanması amacıyla Psikososyal Destek Hatları oluşturulmuştur. İlgili hatlar üzerinden; sağlık personelimiz dezavantajlı guruplardan(yaşlı, gebe ve engeli 924 kişi olmakla beraber 191 kişiye de danışmanlık ve bilgi talebiyle hatlarımız aranarak hizmet verilmiş bununla beraber 2047 sağlık personeli aranarak Covid-19 tanısı alınmış 472 sağlık personelinden 292 personellimiz haricinde Covit tanısı alınmış ya da karantinada olan 3890 vatandaşımız aranarak danışmanlık hizmeti verilmiştir.

SALGIN HASTALIK SÜRECİNDE ORTAYA ÇIKABİLECEK OLASI PSİKOLOJİK TEPKİLER NELERDİR?

  • Günlük yaşam rutinlerinizin değişmesi ve sürece dair belirsizlik ile hayatınız üzerindeki kontrol hissinin azalması
  • Sosyal mesafelendirme ya da karantinanın yarattığı yalnızlık hissi
  • Geleceğe yönelik umutsuzluk, korku, endişe
  • Çaresizlik
  • Sevdiklerinize hastalık bulaştırmaya dair yoğun kaygı
  • Sürece dair birilerini suçlama
  • Sevdiklerinizin sağlığı konusunda yoğun kaygı duyma
  • Alınan önlemler karşısında öfke, değersiz hissetme
  • Eski alışkanlıklara duyulan özlem
  • Konsantre olamama, hatırlamakta güçlük, karar verememe
  • Yalnızca olumsuz düşüncelere odaklanma
  • Sıklıkla kâbuslar ve sıkıntı verici rüyalar görme
  • Çok fazla uyuma ya da uykuya dalma ve uykuyu sürdürmekte güçlük çekme
  • Çok fazla ya da eskisinden çok az yeme
  • Sorumlulukların ertelenmesi ya da önemsenmemesi
  • İçe kapanma, kimseyle iletişim kurmak istememe, yalnız kalma isteği ya da sürekli yanında birilerinin olmasına ihtiyaç duyma
  • Sürekli gergin, sinirli, huzursuz hissetme
  • Dalgınlık, karar vermekte güçlük
  • Bu duygulara; baş ağrısı, bulantı, mide-bağırsak problemleri, yerinde duramama, çarpıntı, baş dönmesi… vb fiziksel belirtilerin eşlik etmesi
  • Tanı almış ya da şüpheli durumda olan kişilerin dışlanma, etiketlenme, ötekileştirme kaygısı
  • Aile içi anlaşmazlıklar, çatışmalar ve iletişim sorunları

YAŞADIĞIMIZ SÜREÇTE BU VE BENZERİ TEPKİLERİN ORTAYA ÇIKMASI NORMALDİR. BUNLAR ANORMAL BİR DURUMA VERİLEN NORMAL TEPKİLERDİR.

ZAMAN İLERLEDİKÇE NELER OLABİLİR?

  • Olup biten durum kabul edilmeye başlanır
  • Tepkilerin şiddeti azalır
  • Günlük yaşam sorumlulukları yerine getirilmeye başlanır
  • Gelecekle ilgili planlar yapılır
  • Salgın hakkında düşünülür ama zihni tamamen meşgul etmez

KENDİNİZİ İYİ HİSSETMEK İÇİN NELER YAPABİLİRSİNİZ?

  • Hissettiklerinizin Anormal bir durum karşısında gösterilen Normal tepkiler olduğunu unutmayın
  • Bu duyguları hissederken yalnız olmadığınızı, herkesin benzer şeyler hissettiğini kendinize hatırlatın
  • Alışkanlıklarınızı eskisi gibi sürdürme isteğinizin normal olduğunu ancak kendi kontrolünüzde olmayan nedenlerle bunu yapamayacağınızı kabul edin
  • Yaşadığınızın geçici bir süreç olduğunu unutmayın
  • Bazı şeylerin gerçekten sizin kontrolünüz dışında olduğunu kabul edin
  • Ev içerisinde size iyi gelebilecek etkinlikler belirleyin (çiçek bakımı, örgü, takı tasarımı, ufak tamiratlar, yemek yapmak, kitap okumak, müzik dinlemek, basit fiziksel egzersizler…vb)
  • Ev içerisinde yapmayı düşünüp ertelediğiniz düzenlemelere zaman ayırın (dolapların/kitaplığın düzenlenmesi, eşyaların yerinin değiştirilmesi…vb)
  • Yakınlarınız ve sevdiklerinizle sık sık telefondan ve görüntülü sohbetle görüşün
  • Güvendiğiniz insanlarla duygularınızı ve düşüncelerinizi paylaşın
  • Sohbetlerinizde yalnızca salgından değil başka konular hakkında da konuşun
  • Sevdiklerinizle birlikte gülmeyi, şakalaşmayı ihmal etmeyin
  • Hayatınızda hala sizin kontrolünüzde olan şeyleri kendinize hatırlatın
  • Yalnızca güvenilir kaynaklardan (Sağlık Bakanlığı, Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanları…vb) aldığınız bilgilere itimat edin
  • Bedeninizi virüsten koruduğunuz gibi zihninizi de bilgi kirliliğinden koruyun
  • Günde bir veya iki kez salgın hakkındaki haberleri izleyin, bilgi alma ihtiyacınızı dozunda doyurun
  • Kalan zamanlarda haber kanalları dışındaki programları da izleyin (spor kanalları, belgesel, film, dizi…vb)
  • Kendinizi, ailenizi ve toplumu korumak adına alınan önlemlere uyduğunuz için kendinizi takdir edin
  • Geçmişte yaşadığınız zorluklarda nasıl baş ettiğinizi hatırlayın ve bu durumla da başa çıkabileceğiniz konusunda kendinize güven verin
  • Her gün en az 10 dakika kendinizle baş başa kalın, gözlerinizi kapatın ve yalnızca nefes alış verişinize odaklanarakzihninizi sakinleştirin ve bedeninizi gevşetin
  • İnançlarınız doğrultusunda size iyi gelen ritüelleri yerine getirin
  • Bağışıklık sisteminizi ve ruh sağlığınızı korumak için sağlıklı beslenin, iyi uyuyun, sigara ve alkolden uzak durun, kafein içeren çay, kahve…vb içeceklerden uzak durun, bol su için

NE ZAMAN BİR UZMANDAN DESTEK ALABİLİRSİNİZ?

  • Yukarıda belirtilen önerileri yaptığınız halde tepkileriniz azalmıyorsa
  • Ortaya çıkan stres tepkileri salgından önce de varsa ve sonrasında şiddeti arttıysa
  • Stres tepkileri bir ayın ardından artarak devam ediyorsa
  • Bu tepkiler gündelik hayatınıza dair basit sorumluluklarınızı (beslenme, çocuklarınıza bakım verme…vb) yerine getirmenize engel oluyorsa
  • Bu tepkilerden pek çoğu yoğun olarak ve bir arada ortaya çıkıyorsa
  • İştah ve uyku düzeniniz belirgin şekilde bozulmuşsa
  • İçinde bulunduğunuz durumdan kurtulmak için zararlı alışkanlıklar edinmeye ya da bu alışkanlıkları artırmaya başladıysanız,

 

Ruh sağlığı ve ruh sağlığı hizmetleri herkes için her zaman her yerde bir insan hakkıdır. Erişilebilir hizmetlerin artırılması ruh sağlığının korunması ve güçlendirilmesi için çok önemlidir.

 

Vatandaşlarımız aşağıda belirtilen listedeki numaralardan arayarak uzmanlarımızdan destek alabilirler.

Kamuoyuna saygıyla duyurulur.

VAN İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ PSİKOSOSYAL DESTEK HATLARI

 

KURUM TELEFON NUMARASI
İpekyolu Sağlıklı Hayat Merkezi 04325021780-82-83-84

Dahili Numaraları:

117(Sosyal Çalışmacı)

118(Psikolog)

120(Çocuk Gelişimci)

Tuşba Sağlıklı Hayat Merkezi 04322158476

Dahili Numaraları:

1138(Sosyal Çalışmacı- Çocuk Gelişimci)

1151(Psikolog)

Erciş Sağlıklı Hayat Merkezi 04323883227
Edremit İlçe Sağlık Müdürlüğü 04323172616

Dahili Numara:

104(Psikolog-Sosyal Çalışmacı)

 

 

Doç. Dr. Mahmut SÜNNETÇİOĞLU

  İl Sağlık Müdürü

 

Wordpress Haber Teması Tasarım ve Programlama: Seçkin Talanöz